Przejdź do treści

Promocja prac naukowych i popularnonaukowych na polskim rynku wydawniczym

Pro­mocja prac na­uko­wych i po­pu­lar­no­nau­ko­wych
na pol­skim rynku wydawniczym

Przed­miotem tego tekstu są za­biegi pro­mo­cyjne sto­so­wane przez pol­skich wy­dawców książek na­uko­wych, a w mniej­szym stopniu – także po­pu­lar­no­nau­ko­wych. Okre­ślenie „polscy wy­dawcy” od­nosi się tutaj do wy­daw­nictw dzia­ła­ją­cych na kra­jowym rynku, nie­za­leżnie od ich wła­ści­ciela (stąd np. uwzględ­nienie Reader’s Di­gest). Tekst nie obej­muje oficyn, które daw­niej zaj­mo­wały się pu­bli­ko­wa­niem prac na­uko­wych i po­pu­lar­no­nau­ko­wych, ale potem zmie­niły swój profil (do­tyczy to m.in. Wy­daw­nictwa Wiedza Po­wszechna). Oma­wiana jest głównie – choć nie wy­łącznie – pro­mocja pro­wa­dzona w in­ter­necie. W koń­cowej części opra­co­wania znaj­duje się spis nazw i ad­resów wy­bra­nych wy­daw­nictw, któ­rych ak­tu­alna oferta obej­muje książki popularnonaukowe.

_​_​_​_​_​_​_​_​_​_​_​_​

Za­cznijmy od technik naj­częst­szych, a jed­no­cze­śnie naj­mniej spe­cy­ficz­nych dla seg­mentu na­uko­wego i po­pu­lar­no­nau­ko­wego. Na­leży do nich ze­sta­wianie ceny ryn­kowej z ob­ni­żoną ceną pro­mo­cyjną. Oczy­wi­ście na­zew­nictwo może być różne – na przy­kład „cena de­ta­liczna” bywa prze­ciw­sta­wiana „na­szej cenie”, co skąd­inąd może dziwić, gdy obie ceny ustalił ten sam wy­dawca. Nieraz spo­tyka się także pro­mocje zbio­rowe, w któ­rych część za­sobów wy­daw­nictwa zo­staje wy­dzie­lona jako osobna grupa pu­bli­kacji, re­kla­mo­wana na stronie głównej. Po­krewnym roz­wią­za­niem jest wy­dzie­lenie okre­ślonej ka­te­gorii książek i opa­trzenie ich ety­kietą typu „Be­st­sel­lery” albo „Szcze­gólnie po­le­camy”. Inny stan­dar­dowy za­bieg, szcze­gólnie przy droż­szych po­zy­cjach, sta­nowi ofe­ro­wanie dar­mowej wy­syłki. Nie­jed­no­krotnie też można się spo­tkać z chwa­le­niem au­torów (m.in. przez wska­zy­wanie ich osią­gnięć i re­no­mo­wa­nych miejsc za­trud­nienia), a także z opi­sy­wa­niem książki przy­miot­ni­kami war­to­ściu­ją­cymi („re­we­la­cyjny”, „ak­tu­alny”, „no­wo­czesny” itd.).

Ilu­stracja 1. Nie­które ty­powe za­biegi pro­mo­cyjne
(http://​www​.gwp​.pl/​5​3​0​9​,​.html)

W pew­nych wy­pad­kach atrak­cyj­ność pu­bli­kacji ma zwięk­szyć do­łą­czona płyta CD lub DVD. Przed­sta­wiony przed chwilą zrzut ekranu po­ka­zuje in­for­mację o płycie z frag­men­tami dwu­dziestu in­nych książek Gdań­skiego Wy­daw­nictwa Psy­cho­lo­gicz­nego, wy­dawcy dwu­to­mo­wego pod­ręcz­nika Psy­cho­logia aka­de­micka pod re­dakcją Da­riusza Do­liń­skiego i Jana Stre­laua. W od­mienny sposób po­dobną moż­li­wość wy­ko­rzy­stano w pro­mocji Psy­cho­logii po­znaw­czej Edwarda Nęcki, Ja­ro­sława Orze­chow­skiego i Bła­żeja Szy­mury, umiesz­czając na płycie eks­pe­ry­menty i de­mon­stracje zja­wisk opi­sy­wa­nych w książce.

Ilu­stracja 2. Pro­mocja z uży­ciem płyty CD-​ROM
(http://​ksie​garnia​.pwn​.pl/​p​r​o​d​u​k​t​/​5​6​9​2​/​p​s​y​c​h​o​l​o​g​i​a​-​p​o​z​n​a​w​c​z​a​-​z​-​c​d​r​o​m​.html)

Ilu­stracja nr 2 po­ka­zuje m.in. za­kładkę „Opinie wy­kła­dowców”, ty­pową dla książek pre­zen­to­wa­nych w wi­trynie Wy­daw­nictwa Na­uko­wego PWN. Jest to jeden ze spo­sobów po­wo­ły­wania się na au­to­rytet aka­de­micki. Zbli­żoną funkcję pełni pre­zen­to­wanie po­zy­tyw­nych re­cenzji wy­daw­ni­czych, a także po­wia­da­mianie o na­gro­dach aka­de­mic­kich uzy­ska­nych przez daną pu­bli­kację lub jej autora.

Ilu­stracja 3. Re­cenzje wy­daw­nicze
(http://​www​.ene​teia​.pl/​i​n​d​e​x​.​p​h​p​?​o​p​t​i​o​n​=​c​o​m​_​c​o​n​t​e​n​t​&​a​m​p​;​t​a​s​k​=​v​i​e​w​&​a​m​p​;​i​d​=​8​2​4​&​a​m​p​;​I​t​e​m​i​d=177)

Nie­kiedy wy­dawcy się­gają rów­nież do opinii dzien­ni­karzy. Przy­pusz­czalnie jest to prak­ty­ko­wane zwłaszcza przy tych po­zy­cjach, któ­rych te­ma­tyka i styl mają naj­większe szanse na przy­cią­gnięcie uwagi od­biorcy nie­fa­cho­wego. Ilu­stracja 4 (do­ty­cząca książki Woj­ciecha Li­poń­skiego „Dzieje kul­tury bry­tyj­skiej” opu­bli­ko­wanej przez Wy­daw­nictwo Na­ukowe PWN) oprócz wspo­mnia­nych po­przednio na­po­mknień o na­gro­dach na­uko­wych po­ka­zuje wła­śnie cy­taty z opinii dzien­ni­kar­skich. Warto też za­uważyć po­cząt­kową wzmiankę o przy­stępnym ję­zyku.

Ilu­stracja 4. Opinie pu­bli­cy­styczne, przy­stępny język, na­grody aka­de­mickie
(http://​ksie​garnia​.pwn​.pl/​p​r​o​d​u​k​t​/​3​8​6​8​/​d​z​i​e​j​e​-​k​u​l​t​u​r​y​-​b​r​y​t​y​j​s​k​i​e​j​.html)

Pod­kre­ślaniu atrak­cyj­ności książki dla czytelnika-​amatora (za­in­te­re­so­wa­nego danym pro­blemem, lecz nie­zaj­mu­ją­cego się nim na­ukowo) może służyć także zwró­cenie uwagi na szatę gra­ficzną. Na przy­kład opis po­pu­lar­no­nau­kowej pracy An­drzeja Ra­dzi­miń­skiego „Ko­bieta w śre­dnio­wiecznej Eu­ropie” (wi­tryna Wy­daw­nictwa Na­uko­wego Uni­wer­sy­tetu Mi­ko­łaja Ko­per­nika) kończy się zda­niem: „Pu­bli­kacja jest bo­gato ilu­stro­wana, często nie­zna­nymi w hi­sto­rio­grafii pol­skiej obrazami”.

Ko­lejną moż­li­wo­ścią pro­mocji jest przy­go­to­wanie strony in­ter­ne­towej po­świę­conej danej książce. Za przy­kład niech po­służy po­pu­lar­no­nau­kowa (w wa­riancie po­rad­ni­kowym) roz­mowa Pawła Droź­dziaka i Re­naty Ma­zu­row­skiej „Blisko, nie za blisko. Te­ra­peu­tyczne roz­mowy o związ­kach”, opu­bli­ko­wana przez Grupę Wy­daw­niczą He­lion SA pod marką Sensus. Wcho­dząc na stronę in­ter­ne­tową http://​www​.bli​sko​nie​za​blisko​.pl/, zwra­camy uwagę naj­pierw na udo­stęp­nione frag­menty re­cenzji, a na­stępnie na za­kładki z in­for­ma­cjami na temat au­torów, wia­do­mo­ściami o wy­dawcy, frag­men­tami książki itd. Taki sposób pro­mo­wania pu­bli­kacji jest no­wo­czesny, lecz rzadko spotykany.

Ilu­stracja 5. Strona in­ter­ne­towa po­świę­cona książce
(http://​www​.bli​sko​nie​za​blisko​.pl)

Nieco po­dobną tech­niką pro­mo­cyjną jest re­kla­mo­wanie ca­łego wy­daw­nictwa za po­mocą po­je­dyn­czej pu­bli­kacji. Takie roz­wią­zanie można zo­bra­zować przy­kładem wy­daw­nictwa Vertum, które przy­go­to­wało pracę zbio­rową „Ry­szard Ka­pu­ściński – wizja świata i war­tości. Re­fleksje in­ter­dy­scy­pli­narne” (re­dak­torzy: Ar­ka­diusz Du­dziak i Agnieszka Żejmo). Książka do­ty­cząca sław­nego pol­skiego re­por­tera pełni funkcję okrętu fla­go­wego. Przy­ciąga naszą uwagę, która na­stępnie kon­cen­truje się na po­zo­sta­łych in­for­ma­cjach o wydawnictwie.

Ilu­stracja 6. Pro­mo­wanie wy­daw­nictwa przy użyciu po­je­dyn­czej książki
(http://​www​.vertum​.pl/​w​y​d​a​w​n​i​c​t​w​o​.html)

Ist­nieją także za­biegi pro­mo­cyjne abs­tra­hu­jące od po­je­dyn­czych książek i kon­cen­tru­jące się jed­no­znacznie na ca­łych ofi­cy­nach. In­struk­tywnym przy­kładem wy­daje się Wy­daw­nictwo Na­ukowe Scholar, któ­rego pre­zen­tacja kła­dzie na­cisk na liczbę opu­bli­ko­wa­nych ty­tułów, sze­roki za­kres dzia­łal­ności (m.in. pod­ręcz­niki aka­de­mickie, tłu­ma­czenia, po­zycje w ję­zyku an­giel­skim), otrzy­mane na­grody, pu­bli­ko­wanie prac zna­nych na­ukowców i współ­pracę z re­no­mo­wa­nymi instytucjami.

Przejdźmy teraz do pro­mocji poza prze­strzenią in­ter­netu. Jednym z jej przy­kładów są spo­tkania au­tor­skie i dys­kusje o książ­kach. Mogą one być or­ga­ni­zo­wane in­dy­wi­du­alnie (w księ­gar­niach, na uczel­niach i w in­nych miej­scach) lub sta­nowić część więk­szych wy­da­rzeń. Tę drugą moż­li­wość ilu­strują Spo­tkania z Książką Aka­de­micką or­ga­ni­zo­wane w Szcze­cinie (2008) i Lu­blinie (2009). Tak jak po­ka­zuje nazwa przed­się­wzięcia, nie były to je­dynie targi książki na­ukowej, lecz także dys­kusje pa­ne­lowe i spo­tkania z autorami.

Ilu­stracja 7. Ogło­szenie o spo­tkaniu au­tor­skim
(http://​bpo​chota​.waw​.pl/​i​n​d​e​x​.​p​h​p​?​o​p​t​i​o​n​=​c​o​m​_​c​o​n​t​e​n​t​&​a​m​p​;​v​i​e​w​=​a​r​t​i​c​l​e​&​a​m​p​;​i​d​=​9​0​5​:​s​p​o​t​k​a​n​i​e​-​a​u​t​o​r​s​k​i​e​-​s​a​w​o​m​i​r​-​k​o​p​e​r​&​a​m​p​;​c​a​t​i​d​=​2​7​:​a​k​t​u​a​lnoci)

Targi książki na­ukowej za­słu­gują zresztą na osobne omó­wienie. Pre­zen­to­wanie pu­bli­kacji na tego ro­dzaju wy­da­rze­niach po­zwala na bez­po­średnie do­tarcie do za­in­te­re­so­wa­nych od­biorców. Wy­mienić tutaj można m.in. Targi Książki Aka­de­mic­kiej i Na­ukowej Aca­demia, Wro­cław­skie Targi Książki Na­ukowej, Po­znań­skie Dni Książki Na­ukowej, Targi Książki Hi­sto­rycznej w War­szawie, Targi Książki Hi­sto­rycznej w Kra­kowie. Oprócz wzmian­ko­wa­nych już spo­tkań i dys­kusji pro­gram ta­kich przed­się­wzięć może rów­nież obej­mować przy­zna­wanie na­gród dla wy­róż­nia­ją­cych się publikacji.

Ilu­stracja 8. In­for­macja o na­gro­dach, spo­tka­niach i dys­ku­sjach na tar­gach Aca­demia w 2012 roku
(http://​www​.mu​ra​to​rexpo​.pl/​i​n​d​e​x​.​p​h​p​?​n​a​v​i​=​0​0​2​,​0​0​1,014)

_​_​_​_​_​_​_​_​_​_​_​_​

Tekst ma bu­dowę mo­du­larną – jego po­szcze­gólne części są od siebie względnie nie­za­leżne. Trudno by­łoby więc o tra­dy­cyjne pod­su­mo­wanie. Za­miast tego wy­star­czyć po­winna lista za­biegów pro­mo­cyj­nych, które zo­stały przedstawione.

1. Tech­niki nie­spe­cy­ficzne dla seg­mentu książki na­ukowej i popularnonaukowej.

a. Ze­sta­wianie ceny ryn­kowej z ob­ni­żoną ceną promocyjną.

b. Pro­mocje zbiorowe.

c. Ofe­ro­wanie dar­mowej wysyłki.

d. Chwa­lenie autorów.

e. Opi­sy­wanie książki przy­miot­ni­kami wartościującymi.

2. Do­łą­czanie płyty CD lub DVD.

3. Po­wo­ły­wanie się na au­to­rytet akademicki.

a. Przy­ta­czanie opinii na­ukowców i po­zy­tyw­nych re­cenzji wydawniczych.

b. Po­wia­da­mianie o uzy­ska­nych nagrodach.

4. Za­biegi skie­ro­wane głównie do czy­tel­nika niefachowego.

a. Się­ganie po opinie dziennikarskie.

b. Zwra­canie uwagi na przy­stępny język.

c. Pod­kre­ślanie atrak­cyj­ności szaty graficznej.

5. Przy­go­to­wanie strony in­ter­ne­towej po­świę­conej danej książce.

6. Re­kla­mo­wanie ca­łego wy­daw­nictwa za po­mocą po­je­dyn­czej publikacji.

7. Pro­mo­wanie danej ofi­cyny jako całości.

8. Spo­tkania au­tor­skie i dys­kusje o książkach.

9. Targi książki naukowej.

_​_​_​_​_​_​_​_​_​_​_​_​

Wy­brane wy­daw­nictwa z ofertą po­pu­lar­no­nau­kową dzia­ła­jące na pol­skim rynku

(w ko­lej­ności alfabetycznej)

1. Agencja Wy­daw­nicza A Linea (http://​alinea​.pop​.pl/)

2. Dom Wy­daw­niczy i Han­dlowy Elipsa (http://​elipsa​.pl/)

3. Gdań­skie Wy­daw­nictwo Psy­cho­lo­giczne (http://​www​.gwp​.pl/).

4. Grupa Wy­daw­nicza He­lion SA (http://​he​lion​.pl/​w​y​d​a​w​n​i​c​t​w​o​.​phtml)

5. Książka i Wiedza (http://​www​.kiw​.com​.pl/)

6. Ofi­cyna Wy­daw­nicza Łoś­graf (http://​www​.los​graf​.pl/).

7. Pol­skie Wy­daw­nictwo Eko­no­miczne (http://​www​.pwe​.pl/)

  1. Reader’s Di­gest (http://​www​.di​gest​.com​.pl/).

9. Wy­daw­nictwo A (http://​www​.awyd​.com​.pl/)

10. Wy­daw­nictwo Czarna Owca (http://​www​.czar​na​owca​.pl/)

11. Wy­daw­nictwo DiG (http://​www​.dig​.com​.pl/)

12. Wy­daw­nictwo Ma­gnum (http://​www​.wy​daw​nictwo​-ma​gnum​.com​.pl/)

13. Wy­daw­nictwo Na­ukowe PWN (http://​www​.pwn​.pl/)

14. Wy­daw­nictwo Na­ukowe Scholar (http://​scholar​.com​.pl/)

26 lu­tego 2011 r.

Ostatnia ak­tu­ali­zacja: 12 marca 2013 r.

Powiązane materiały: